बी.ए. प्रथम वर्ष (सत्र १ व २) इतिहास – रोजची उजळणी MCQ (मराठी माध्यम)
टायमर क्विझ: प्रत्येक प्रश्नाला १५ सेकंद, वेळ संपली की पुढचा प्रश्न आपोआप. किंवा टायमरशिवाय: पर्याय टॅप करा, बरोबर उत्तर हिरवे, चुकीचे लाल. नवीन संच नियमितपणे जोडले जातात.
किंवा खाली स्क्रोल करून टायमरशिवाय सोडवा.
सम्राट अशोकाच्या शिलालेखांतील ब्राह्मी लिपीचे (Brahmi script) वाचन १८३७ मध्ये सर्वप्रथम कोणी केले?
धडा १: प्राचीन भारतीय इतिहासाची साधने
उत्तर दाखवा
उत्तर: ब. जेम्स प्रिन्सेप
जेम्स प्रिन्सेप याने १८३७ मध्ये ब्राह्मी लिपीचे वाचन केले; त्यामुळे अशोकाचे शिलालेख वाचता आले.हडप्पा संस्कृतीतील 'महास्नानगृह' (Great Bath) कोठे सापडले?
धडा ४: हडप्पा (सिंधू) संस्कृती
उत्तर दाखवा
उत्तर: क. मोहेंजोदडो
विटांनी बांधलेले मोठे महास्नानगृह ही सिंधमधील मोहेंजोदडोची प्रसिद्ध वास्तू आहे.गोदी (dockyard) म्हणून ओळखली जाणारी विटांची वास्तू असलेले गुजरातमधील हडप्पा स्थळ कोणते?
धडा ४: हडप्पा (सिंधू) संस्कृती
उत्तर दाखवा
उत्तर: अ. लोथल
गुजरातमधील लोथल येथे गोदी म्हणून ओळखले जाणारे मोठे विटांचे बांधकाम आहे; त्यावरून हडप्पाकालीन सागरी व्यापार दिसतो.सर्वांत प्राचीन वेद असलेला ऋग्वेद किती मंडलांमध्ये (mandalas) विभागलेला आहे?
धडा ५: वैदिक काळ
उत्तर दाखवा
उत्तर: क. १०
ऋग्वेदात १० मंडले असून त्यांत १०२८ सूक्ते आहेत.गौतम बुद्धांनी पहिले प्रवचन (first sermon) कोठे दिले?
धडा ८: जैन धर्म आणि बौद्ध धर्म
उत्तर दाखवा
उत्तर: ब. सारनाथ
बुद्धांनी पहिले प्रवचन वाराणसीजवळ सारनाथ येथे दिले; जन्म लुंबिनी, ज्ञानप्राप्ती बोधगया आणि महापरिनिर्वाण कुशीनगर येथे झाले.जैन धर्माचे चोविसावे (शेवटचे) तीर्थंकर (Tirthankara) कोण?
धडा ८: जैन धर्म आणि बौद्ध धर्म
उत्तर दाखवा
उत्तर: ड. महावीर
जैन धर्मात २४ तीर्थंकर आहेत: ऋषभनाथ पहिले, पार्श्वनाथ तेविसावे आणि वर्धमान महावीर चोविसावे.चंद्रगुप्त मौर्याच्या दरबारातील ग्रीक राजदूत मेगॅस्थिनीस (Megasthenes) याने कोणता ग्रंथ लिहिला?
धडा १०: मौर्य साम्राज्य
उत्तर दाखवा
उत्तर: ब. इंडिका
सेल्युकस निकेटरने पाठवलेल्या मेगॅस्थिनीसने 'इंडिका' या ग्रंथात मौर्यकालीन भारताचे वर्णन केले.समुद्रगुप्ताची स्तुती करणारा प्रयाग (अलाहाबाद) स्तंभलेख (Prayag Prashasti) कोणी रचला?
धडा १३: गुप्त काळ
उत्तर दाखवा
उत्तर: अ. हरिषेण
समुद्रगुप्ताचा दरबारी कवी हरिषेण याने त्याच्या विजयांचे वर्णन करणारी प्रयाग प्रशस्ती रचली.रुद्रसेन दुसरा याची पत्नी, वाकाटक राणी प्रभावतीगुप्ता ही कोणत्या गुप्त सम्राटाची कन्या होती?
धडा १४: विदर्भाचे वाकाटक
उत्तर दाखवा
उत्तर: ड. चंद्रगुप्त दुसरा
चंद्रगुप्त दुसरा याने आपली कन्या प्रभावतीगुप्ता हिचा विवाह वाकाटक राजा रुद्रसेन दुसरा याच्याशी केला; त्यामुळे विदर्भावर गुप्तांचा प्रभाव वाढला.हर्षवर्धनाच्या कारकिर्दीत कोणता चिनी प्रवासी (Chinese pilgrim) भारतात आला?
धडा १५: सम्राट हर्षवर्धन आणि दक्षिणेकडील राज्ये
उत्तर दाखवा
उत्तर: क. ह्युएनत्संग (Xuanzang)
ह्युएनत्संग हर्षाच्या काळात भारतात राहिला आणि नालंदा येथे शिकला; फाहियान त्याआधी गुप्तकाळात आला होता.
बी.ए. प्रथम वर्ष (सत्र १ व २): इतर विषयांचे MCQ
सर्व प्रश्न PadhaiNotes ने महाराष्ट्रातील विद्यापीठांच्या (NEP) सर्वसाधारण अभ्यासक्रमावरून स्वतःच्या शब्दांत तयार केले आहेत. तुमच्या विद्यापीठाचा अभ्यासक्रम थोडा वेगळा असू शकतो.